Yapay zekâ fırsat mı yoksa varoluşsal tehdit mi?

Yapay Zekâ kavramı yeni değil ve literatürdeki ilk kullanımı 1950’li yıllara uzanmakta. Ancak birkaç aydır giderek ön plana çıkan yapay zekâ, Üretken Yapay Zekâ (GAI) olarak tanımlanıyor. Yani, yapay zekânın sadece pasif olarak öneriler sunmakla kalmayıp, Büyük Dil Modelleri (LLM) uygulamalarıyla talebe özel içerikler üretmesi. Bugün en gelişmiş model GPT4 ve en popüler uygulama ChatGPT. Bu uygulama metinler ve görseller oluşturmakla kalmayıp sanatsal çıktılar da üretebiliyor. 

ChatGPT’ye Hatay depremi ile ilgili Ahmet Kaya’ya hüzünlü şarkı veya Barış Manço’ya 2023 seçim şarkısı yazdırabilirsiniz. Yahut görsel gerçeklik ve yapay zekâyı birleştirerek Atatürk ile aynı sofraya oturup Kurtuluş Savaşı’nı ağzından dinleyebilir, sorularınızı sorup yanıtlarını Atatürk’ün hayattayken yaptığı konuşma ve yazılardan öğrenen bir yazılımla alabilirsiniz.  

ChatGPT kamuoyunu o kadar şaşırttı ki hem korku hem de heyecan dolu bir tartışma ortaya çıktı. Elon Musk, Steve Wozniak gibi önde gelen isimler, yapay zekâ gelişiminin 6 ay için durdurulmasını ve düzenlemelerin ardından devam etmesini öneren mektup kaleme aldılar. Bu grup, yapay zekânın kontrol edilemeyen bir noktaya kısa sürede ulaşabileceğini ve insanlığın geleceğini tehdit edebileceğini savunuyor. 

Diğer yandan, karşıt görüşte olanların başındaki OpenAI kurucusu Sam Altman ve Eric Schmidt gibi isimler duraklamanın sadece Çin gibi ülkelere yarayacağını, piyasa ekonomisinde teknoloji moratoryumunun işe yaramayacağını ve demokratik dünyanın otoriter dünyaya karşı güç kaybedebileceğini öne sürüyor. 

PEKİ TÜRKİYE’DE DURUM NEDİR? 

Tortois küresel yapay zekâ sıralamasında Türkiye 62 ülke arasında 48. sırada bulunuyor. Yunanistan, Macaristan, Şili ve Arjantin gibi ülkelerin bile gerisindeyiz. 

Türkiye için yapay zekâ ülke 2. yüzyılına girerken hem fırsat hem tehdit olarak görülebilir. Ülke yapay zekâ teknolojilerini etkili şekilde kullanır ve toplumu hazırlarsa, ekonomik sıçrama yapma ve toplumsal gerilim yaşamamak adına avantaj sağlayacaktır. 

Türkiye, endüstri ve enformasyon devrimini kaçırdığı gibi bu transformasyonu da kaçırırsa varoluşsal bir krizle karşılaşabilir. 

HEDEFLER TUTMADI

2021 Türkiye 11. Kalkınma Planı’nda Ulusal Yapay Zekâ Stratejisi ilan edildi. Planın hedefleri arasında 2025 sonunda, yapay zekânın GSYH’ye katkısının yüzde 5’e, istihdamın 50 bin kişiye artırılması ve uluslararası yapay zekâ endekslerinde ülke olarak ilk 20’ye girilmesi gibi hedefler var. Fakat bu hedeflerin hiçbiri ulaşılamadığı ve uluslararası alanda daha da geriledik. 

İŞSİZLİK ORANLARININ ARTMASI KAÇINILMAZ

Yapay zekâ meselesinin hayati toplumsal etkileri söz konusu. Yapay zekâ istihdam üzerinde de etkiler yaratacak. Sadece düşük katma değerli değil, nitelikli-yaratıcılık gerektiren mesleklerin de yapay zekâ ile ikame edilebilmesi, önümüzdeki 20-25 yılda özellikle vasıf gerektirmeyen iş gruplarında işsizlik oranlarının artması kaçınılmaz. 

Daha önce sadece sürücüsüz araba teknolojileriyle şoförlük yahut garsonluk gibi mesleklerin ortadan kalkacağı düşünülürken, şimdi reklam yazarları, grafikerler, avukatlar, satış temsilcileri, gazeteciler ve muhasebecilik gibi meslekler için de risk mevcut. 

Yapay zekâ üretim faaliyetlerinde ihtiyaç duyulan insan sayısını azaltacak; ancak insandan beklenecek nitelikleri artıracak. Vasıflı mı, vasıfsız mı çalışan tartışmalarını bırakarak yeniden vasıflaşmaya odaklanmalıyız. Yapay zekâ ile koordineli çalışabilecek, teknoloji kullanabilen ama muhakeme, adalet ve empati gibi insani yetilere de sahip yeni bir işgücü yaratılması şart. Bu süreçte insan, yapay zekâ yani makineyi güçlendirirken makine de insanı güçlendirecek. 

DÜNYADAKİ İLK YAPAY ZEKÂ BAKANLIĞINI BAE KURDU

Devletin yapay zekâyı düzenleme ihtiyacı da artıyor. Örneğin, otomasyona dayalı işe alımda toplum kesimlerinin ayrımcılığa uğramaması için algoritmanın kontrol edilmesi ve şeffaflık sağlanmalıdır. 

Bu tür regülasyon sırf Türkiye için değil, dünya genelindeki tüm devletler için oldukça zor. 

Yapay zekâ o kadar karmaşık bir alan ki ekonomi veya sanayi bakanlıkları gibi mevcut kurumlar üzerinden yönetmek imkânsız. Devletin rolünün daha da önemli hale geldiği bu süreçte, kontrolü sağlayacak kadroların sofistike olmaları gerekiyor. Bu yüzden dünyada yapay zekâ düzenleyici kurumlarının ve insan sermayesinin ortaya çıktığını görüyoruz.

2017’de Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) dünyadaki ilk yapay zekâ bakanlığını kurdu. Bu kurum ülkenin yapay zekâ alanındaki stratejik hedeflerini belirlemekte ve bu alanda yapılan çalışmaları koordine etmektedir. İngiltere, Çin Halk Cumhuriyeti, AB ve ABD’de de çeşitli kurumlarla koordineli çalışan birimler kuruluyor. 

Avrupa Birliği yapay zekâ teknolojilerinin gelişimi ve denetimi amacıyla 2021’de bir yapay zekâ düzenlemesi önerdi. Düzenleme insan merkezli ve güvenli bir yapay zekâ ekosistemini amaçlıyor.  

Paradigma değişimine hazır olmayan toplumlarda sosyoekonomik sorunlarda artış kaçınılmaz. Küresel sistemin daha da karmaşıklaşacağı dönemde  toplumsal çatışmalara sahne olan ülkeler daha kırılgan hale gelecekler. Türkiye’nin asırlık holdinglerinin değeri, birkaç sene önce kurulan teknoloji şirketlerinin değerine eşitlendi. Bu teknolojiye hazır olan ve gelişimini teşvik eden ülkeler ise farkı açacaklar. 

HİÇBİR ŞEY İÇİN GEÇ DEĞİLDİR

Devlet ve özel sektör yeni işler ve sektörler geliştirmek zorunda. Bunu en iyi yapacak olanlar ise girişimcilerdir. Yapay zekâ, otomasyon ve analitik yetenekleriyle işletmelerin verimliliğini artırabilir. Bu, Türkiye’nin düşük üretkenliğe sahip sektörlerinde fırsat sunabilir. Türkiye’nin yapay zekâ için bölgesel merkez haline gelmesi, yeni  iş modellerinin doğmasına da olanak tanır. Bu girişimler, ülkenin ekonomik gelişimine ve rekabet gücüne katkıda bulunabilir. 

Türkiye doğal kaynaklara dayalı bir ekonomiye sahip olmadığından ve nüfusu giderek yaşlandığından ülkemizin bu yeni ekonomiye dahil olmama lüksü yok. Gelişimini değişen iktisadi sistemde sürdürebilmesi, yeni ekonomiye uyum sağlama becerisine bağlıdır.

Türkiye tekrardan demokrasi eksenine geri dönerek piyasa ekonomisini sosyal ve hakkaniyetli bir zeminde ilerletirse son 10 yılda beyin göçü nedeniyle yurtdışına kaçırmış olduğu insan sermayesini, fiziksel olarak nerede olurlarsa olsunlar ülkesi için kullanabilir. Türkiye, yapay zekâ meselesini politika önceliklerinin üst sırasına koymalıdır. Unutulmamalıdır ki hiçbir şey için geç değil!

ÇOCUKLARA OKUMA YAZMA ÖĞRETECEK

Yapay zekâlı sohbet robotu ChatGPT’ye 10 milyar dolar yatırım yapan Microsoft’un kurucusu Bill Gates, bu teknolojinin çok yakında öğrencilere eğitim vermek için kullanılabileceğini açıkladı. Yapay zekânın 18 ay içinde bir öğretmenle aynı yeteneklere sahip olacağını vurgulayan Gates, sohbet robotlarının öğrencilere okuma yazma öğretebileceğini söyledi. Gates, bu durumun özellikle yoksul ülkelerdeki çocuklar için fırsat eşitliğine katkıda bulunacağını belirtti.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

dinamobet
1xbet
nakitbahis
ngsbahis
bahigo
onwin
paribahis
perabet
piabet
pinup
pulibet
redwin
sahabet
bahigo
perabet
ngsbahis
onwin
bahiscom
paribahis
belugabahis
tipobet
piabet
pulibet
sahabet
setrabet
slotbar
superbahis
timebet
tipobet
tumbet
vdcasino
vevobahis
bahiscom
casibom giriş
lidyabet giriş
lidyabet
jojobet
betmarlo giriş
marsbahis giriş
betcup giriş
bets10
Asyabahis
betmoon
betnano
bahigo
limanbet
makrobet
mariobet
meritking
mobilbahis
mostbet
cratosslot
sekabet
dinamobet
bahigo
perabet
ngsbahis
onwin
bahiscom
paribahis
belugabahis
tipobet
bahigo
onwin
bahigo
betcup
matbet
mariobet
mariobet
setrabet giriş
supertotobet giriş
tarafbet giriş
tipobet giriş
tulipbet giriş
tümbet giriş
vdcasino giriş
winxbet giriş
betpark
betroad
bets10
bettilt
betvole
casibom
casinomaxi
casinoper
dinamobet
grandpashabet
goldenbahis
holiganbet
hovardabet
imajbet
interbahis
jojobet
asyabahis
bahsegel giriş
bahsegel giriş
casibom giriş
betvole
casibom
bets10
casinomaxi
casinomaxi
casinoper
cratosslot
dinamobet
dumanbet
grandpashabet
betvole
casibom
bets10
casinomaxi
casinomaxi
casinoper
cratosslot
dinamobet
dumanbet
grandpashabet
superbetin
sekabet giriş
rexbet
rokubet
romabet
sahabet
savoybet
sekabet
setrabet
superbet
tarafbet
tipobet
tulipbet
tumbet
winxbet
neyine
noktabet
norabahis
oleybet
onbahis
onwin
orisbet
padisahbet
palacebet
paribahis
parmabet
perabet
piabet
pinup
pokerbeta
polobet
pusulabet
redwin
kralbet
ligobet
mariobet
limanbet
limanbet
matadorbet
matbet
meritking
milanobet
milosbet
mostbet
mrbahis
nakitbahis
extrabet
gobahis
gorabet
hilbet
ikimisli
Abdulla62630105
jetbahis
jojobet
klasbahis
betpark
betpas
betper
interbahis
goldenbahis
betcup
slotbar
asyabahis
xslot
restbet
rexbet
rokubet
romabet
sahabet
savoybet
sekabet
setrabet
supertotobet
superbet
tipobet
tarafbet
tulipbet
tumbet
winxbet
vdcasino
venüsbet
winxbet
orisbet
padişahbet
palacebet
paribahis
parmabet
perabet
piabet
pinup
polobet
pusulabet
redwin giriş
asyabahis
slotbar
xslot
rexbet
romabet
sahabet
savoybetting
savoybetting
sekabet
setrabet
kralbet
ligobet
matadorbet
markajbet
matbet
milanobet
milosbet
mobilbahis
mostbet
mrbahis
nakitbahis
extrabet
favoribahis
favorisen
gobahis
gorabet
grandpashabet
hilbet
ikimisli
imajbet
intobet
jasminbet
jetbahis
jojobet
klasbahis
betorspin
betpark
betpas
betper
betroad
betsat
bettilt
betturkey
betvole
casibom
casinovale
celtabet
dinamobet
discountcasino
dumanbet
elexbet
elitbahis
Kadıköy Escort
betturkey
avcılar escort
esenyurt escort
bahçeşehir escort
beylikdüzü escort
bakırköy escort
halkalı escort
şirinevler escort
şişli escort
istanbul escort
esenyurt escort
avcılar escort
tarafbet
betist giriş
showbet
xslot giriş
favorislot
barn festival
pragmatic slot oyunları
radissonbet
egt oyna
betmarlo
floating dragon oyna
bonus hunt" rel="dofollow">bonus hunt">bonus hunt
aresbet
tombala oyna
wild wild riches oyna
betibom
dog house megaways
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
wild west gold oyna
markaj giriş
trwin giriş
altıncasino
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
sugar rush oyna
hiperwin
sweet bonanza oyna
diyarbet
diyarbet
mrbahis
favorislot
markaj giriş
trwin
big bass bonanza oyna
gates of olympus oyna
egt oyna
favorislot
markaj giriş
trwin
betingo
bahisbudur
casi pol
casipol giriş
casipol giriş
casipol
casipol
romabet
mrbahis
casipol şikayetvar
casipol giriş
casipol twitter
casipol şikayet
casipol
casipol güncel giriş
casipol güncel
casipol giriş
casipol girişi
pendik escort